بر اساس گزارش جدیدی که امروز از سوی هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) نشر شد، قربانیان چندین دهه درگیری مسلحانه در افغانستان همچنان از پیامدهای عمیق فزیکی، روانی، اجتماعی و اقتصادی رنج میبرند و اغلب به عدالت و حمایت کافی دسترسی ندارند یا آسیب هایی را که متحمل شده اند از جانب هیچ طرف پذیرفته نشده است.
این گزارش عمدتاً بر دوره ای درگیری از سال۲۰۰۱ الی زمان تسلط طالبان در ۱۵ آگست ۲۰۲۱ تمرکز دارد و بر اساس انجام مصاحبه با ۱۹۵ قربانی درگیری مسلحانه و اقارب آنها تهیه شده است.
تقریباً تمام افرادی که با آنها مصاحبه شده (۹۵ درصد) آسیب های عاطفی و یا روانی را گزارش داده اند که شامل افسردگی، اضطراب، بازگشت ناگهانی خاطرات و سایر علایم مرتبط به تروما میشود، در حالی که بیش از نیمی از مصاحبه شوندگان (۵۸درصد) گفتند که در نتیجه درگیری مسلحانه آسیب های جسمی را تجربه کرده اند. اکثر آنها هنوز هم از درد های مزمن رنج میبرند و/یا از اثر جراحات دچار معلولیت شده اند.
جورجیت گانیون، معاون نماینده ویژه سرمنشی ملل متحد برای افغانستان و سرپرست یوناما گفت: "مصاحبه های صورت گرفته نشانگر عمق و گستردگی آسیب جمعی روانی (تروما) است که هنوز هم در جامعه افغان ادامه دارد. هویدا است که اتفاقات گذشته هنوز هم بالای بسیاری از قربانیان و خانواده های شان تاثیر میگذارد. کلید رسیدگی به نیازهای قربانیان، با پذیرفتن آسیب های وارد شده به آنها و تعهد واقعی با در مرکزیت قرار دادن حقوق و صدای آنها می باشد."
قربانیان وضاحت دادند که توان پرداخت هزینه های تداوی، بازسازی خانه های تخریب شده، یا بعد از درگیری مسلحانه توان حمایت از خانواده های خود را ندارند. زنانی که در اثر درگیری بیوه شده اند، اغلب با ناامنی اقتصادی روبرو هستند زیرا محدودیت های وضع شده توسط مقامات حاکم دسترسی آنان به کار را محدود کرده است.
با درنظرداشت موانع عمده در برابر دسترسی به عدالت و همکاری، بیش از نیمی از افراد مصاحبه شده (۵۵ درصد) برای دسترسی به عدالت، دریافت جبران خسارت و یا برای هر شکل دیگری از احقاق حق، هیچ تلاشی نکرده بودند، اغلب به این دلیل که آنها باور داشتند که نگرانی های شان جدی گرفته نمی شود یا از انتقام جویی میترسیدند. از جمله کسانی که برای دریافت کمک یا حسابدهی تلاش نموده بودند، 64 درصد گزارش داده اند که تلاش های آنها بی نتیجه بود. افراد مصاحبه شده در تعامل شان با مقامات یا ادارات از موانع اداری، نبود پاسخ، احساس تبعیض، و شفافیت محدود سخن گفتند.
وقتی در مورد نیازهای شان پرسیده شد، قربانیان جبران خسارت مالی (۸۱ درصد)، دسترسی به عدالت (۴۸ درصد) و تلاش برای جلوگیری از تکرار تخلفات (۴۷ درصد) را مطرح کردند.
گزارش خواستار یک رویکرد جامع، متمرکز بر قربانیان، برای رسیدگی به میراث چندین دهه درگیری در افغانستان است. این گزارش از همه طرف هایی که مسئولیت ناشی از درگیری دارند، می خواهد تا از تلاش ها برای حسابدهی حمایت کنند و در اقداماتی سهم بگیرند که به حقوق و نیازهای قربانیان رسیدگی می کند.
این گزارش پیشنهاد میکند که مقامات حاکم باید اقداماتی را روی دست گیرند تا اطمینان حاصل نمایند که حقوق قربانیان و افرادی که توسط درگیری مسلحانه متاثر شده اند، تأمین شده است، این مشمول اتخاذ برنامه های جامع برای احقاق حقوق و سایر مساعدت ها برای قربانیان است. این گزارش همچنان از دولت های عضو خواهان فراهم سازی کمک های بشری به افغانستان است که مبتنی بر نیازها و اولویت های قربانیان درگیری مسلحانه باشد.

