گزارش تازه توسط دفتر ملل متحد برای مواد مخدر و جرم (UNODC) نشان میدهد که مصرف مواد مخدر در افغانستان هنوزهم عمدتاً تحت تأثیر مواد مخدر سنتی قرار دارد، در حالی که مصرف مواد مخدر مصنوعی و داروهای طبی رو به افزایش میباشد. دراین ارزیابی مردان بیشترین مصرف را به چرس ۴۶٪ و تریاک ۱۹٪دراجتماع نسبت داده اند، در حالی که تابلیت K با ۱۱٪ و متامفتامین (شیشه) با ٪۷ نیز ذکر شدهاند. این گزارش سومین و آخرین جلد از ” سروی ملی مصرف مواد مخدر در افغانستان“(NSDA) است که توسط دفتر ملل متحد برای مواد مخدر و جرم UNODCو با حمایت مالی برنامه انکشافی سازمان ملل متحد (UNDP) انجام شده است. این جلد بر دو جلد پیشین با محوریت صحت، شامل بررسی از مراکز تداوی بیماری های ناشی از مصرف مواد و ارزیابی مصرف پرخطر مواد مخدر تهیه شده است. آخرین اندازهگیری ملی مصرف مواد مخدر در افغانستان در سال ۲۰۱۵ انجام شده بود.
یافتهها همچنان بار سنگین اقتصادی مصرف مواد مخدر را برجسته میسازد. قیمت متامفتامین و تریاک بالاتر از مزد روزمره میباشد. بهگونهای که هزینه مواد مخدری مانند متامفتامین میتواند تا ۱۳۸٪ عاید روزانه یک کارگر روز مزد یا ۶۷٪ مزد روزانه یک کارگر مسلکی هزینه داشته باشد. پاسخدهندگان مصرف دوامدار مواد مخدر را عمدتاً به فقر، بیکاری و مشکلات مالی نسبت دادهاند. وهمچنان دردهای جسمی و مشکلات صحی، فشارهای روانی، چالشهای خانوادگی و وابستگی را از عوامل دیگر ذکر کرده اند. به طور کلی٬ نتایج نشان میدهد که مصرف مواد مخدربا فشار های اجتماعی و اقتصادی ارتباط گسترده دارد.
اولیوراستولپ نماینده منطقوی دفتر ملل متحد برای مواد مخدر و جرم (UNODC) برای افغانستان ٬ آسیای میانه ٬ ایران و پاکستان گفت: ” یافتههای ما نشان میدهد که مصرف مواد مخدر ارتباط نزدیکی با فقر، بیکاری و نیازهای درمانی برآورده نشده دارد. پاسخهای مؤثر باید درمان و کاهش آسیب را با خدمات اولیه صحی، حمایت روانی و حفاظت اجتماعی ادغام کنند تا از خوددرمانی مضر کاسته شود و روند بهبود افراد حمایت گردد“
آقای استیفن رودریکس نماینده برنامه توسعه ملل متحد UNDP مقیم در افغانستان گفت: ” این سروی ملی تصویر روشن از واقعیتهای مصرف مواد مخدر در افغانستان و چالشهایی که مردم با آن مواجهاند، ارائه میدهد. یافتهها به طرحریزی پالیسی ها و برنامههای قویتر برای رسیدگی به ابعاد صحی مرتبط با مصرف مواد مخدر، حمایت از روند بهبود، و مقابله با علل اصلی مصرف مواد، از جمله کمبود شغل و فرصتهای اقتصادی، کمک خواهد کرد. این سروی همچنین نشان میدهد، زمانیکه نهادهای سازمان ملل متحد با هم همکاری میکنند و ظرفیتهای خود را یکجا میسازند، نتایج بهتری میتوان برای مردم افغانستان به دست آورد “.
یافتههای قبلی سروی مصرف پر خطر مواد مخدر دفتر ملل متحد برای مواد مخدر و جرم UNODC بر خطرات صحی مرتبط با تغییرات در وضعیت مواد مخدر در افغانستان تأکید میکند. این بررسی نشان داد که ۸٪ افراد گزارش دادهاند که در طول زندگی خود مواد مخدر را به صورت تزریقی استفاده کردهاند، بیش از ۷۵٪ استفادهٔ مشترک از سوزن ها را گزارش کردند و تقریباً نیمی از آنان دسترسی ناپایدار به تجهیزات ضدعفونیشده را گزارش نمودند ، که نشاندهندهٔ کمبودهای مداوم در دسترسی به خدمات کاهش آسیب است. یک خلاء قابل توجه جنسیتی نیز مشاهده شده، به طوری که تنها ۲۹٪ زنان گزارش دادهاند که تداوی دریافت نموده اند. در حالی که این رقم در میان مردان ۵۳٪ بوده است، که بر ضرورت گسترش خدمات ویژه برای زنان را تأکید دارد.
با وجود آنکه مقامات حاکم گزارش میدهند که تعداد زیادی از افراد مصرفکننده مواد مخدر را تداوی میکنند، جلد اول این مجموعه،” تحقیقات از مراکز تداوی بیماری های ناشی از مصرف مواد“ دفتر ملل متحد برای مواد مخدر و جرم UNODC ، نشان میدهد که خلاء های عمدهای در توزیع، دسترسی، کیفیت و پوشش جنسیتی همچنان وجود دارد. تقریباً دو- سوم مراکز تنها به مردان خدمات ارائه میکنند ، ۱۷.۱٪ فقط به زنان خدمت میکنند و در میان ۳۲ ولایت مورد بررسی، کمی بیش از یک - سوم مراکز خدمات برای زنان ارائه میدهند. ارزیابی همچنین محدودیتهای مداوم ، از جمله کمبود کارکنان صحی متخصص و زیرساختهای ناکافی، را نشان میدهد،
جورجت گانیون سرپرست یوناما و معاون نماینده خاص سرمنشی ملل متحد برای افغانستان (UNAMA) گفت: ” این مطالعات برای رهنمایی بیشتر اقدامات مقامات حاکم ، تمویلکنندگان، سازمان ملل متحد و شرکای آن در برابر این مشکل فوقالعاده جدی، حیاتی است. این مطالعه یک رویکرد مردممحور را توصیه میکند: قرار دادن انسانها در محور اقدامات از طریق پایان دادن به عار و تبعیض مرتبط با مصرف مواد مخدر “.
وی افزود: ”ما بار دیگرتأکید میکنیم که پیشگیری راهکار اصلی و اقتصادی برای متوقف ساختن جریان مواد مخدر، حفاظت از جوامع و کاهش تقاضا میباشد “.
بر اساس سه جلد این مجموعه و معیارهای بینالمللی، دفتر ملل متحد برای مواد مخدر و جرم UNODC پیشنهاد میکند که خدمات درمانی داوطلبانه مبتنی بر حقوق و خدمات کاهش آسیب برای مردان و زنان همراه با سرمایهگذاری در آموزش کارکنان صحی و رعایت حداقل معیارهای مراکز صحی گسترش یابد. پاسخها باید با مراقبتهای اولیه صحی، حمایت روانی و حمایتهای اجتماعی و کمک به اشتغال پیوند داده شود تا فقر، درد و رنج را کاهش دهند. اقدامات باید مطابق ویژگیهای بازار مواد مخدر در ولایات تنظیم شوند و از طریق خدمات متمرکز بر خانواده و حمایت معیشتی برای افراد تحت تداوی ، فشار روی خانوادهها را کاهش دهند.
میتوان به سه گزارش از طریق لینک های زیر دسترسی یافت:
۱- یافتههای مواد مخدر در افغانستان، جلد سوم: شناسایی مراکز تداوی بیماری های ناشی از مصرف مواد: پرداختن به چالشهای ارائه خدمات در بحرانهای بشردوستانه:
https://www.unodc.org/documents/crop-monitoring/Afghanistan/Afghanistan…
2-یافتههای مواد مخدر در افغانستان، جلد پنجم: مصرف پرخطر مواد مخدر در افغانستان: https://www.unodc.org/coafg/uploads/documents/Afghanistan_Drug_Insights_Volume_5.pdf
۳-ارزیابی مصرف مواد مخدردر افغانستان ۲۰۲۵:
https://www.unodc.org/documents/crop-monitoring/Afghanistan/Afghanistan_drug_use_assessment_2026.pdf
وهمچنان برای اخذ معلومات بیشتر متوانید به ایمل آدرس ذیل به تماس شوید.

